آیا آب‌خوردگی گوشی شامل گارانتی می‌شود؟

اگر گوشی شما خیس شده یا داخل آب افتاده است، احتمالاً یکی از اولین سؤالاتتان این است که آیا آب‌خوردگی گوشی شامل گارانتی می‌شود؟ در اغلب گارانتی‌های استاندارد موبایل، پاسخ خیر است. آسیب ناشی از نفوذ آب و سایر مایعات معمولاً در گروه آسیب‌های ناشی از حادثه یا استفاده قرار می‌گیرد و نه نقص تولید؛ به همین دلیل شرکت‌های گارانتی عموماً هزینه تعمیر چنین آسیبی را پوشش نمی‌دهند. حتی داشتن استاندارد مقاومت در برابر آب مانند IP67 یا IP68 لزوماً به این معنی نیست که خرابی ناشی از آب تحت گارانتی قرار می‌گیرد.

با این حال، شرایط دقیق می‌تواند به شرکت ارائه‌دهنده گارانتی و نوع پوشش دستگاه بستگی داشته باشد. مهم‌تر از وضعیت گارانتی، اقدام صحیح در دقایق و ساعات اولیه است؛ زیرا روشن کردن یا شارژ کردن گوشی خیس می‌تواند احتمال آسیب بیشتر به قطعات داخلی را افزایش دهد.

آیا آب‌خوردگی گوشی گارانتی را باطل می‌کند؟

در بسیاری از شرایط گارانتی گوشی‌های موبایل، نفوذ آب، رطوبت یا سایر مایعات به داخل دستگاه جزو موارد خارج از پوشش گارانتی است. گارانتی استاندارد معمولاً برای ایرادهایی در نظر گرفته می‌شود که منشأ آنها نقص فنی یا تولیدی دستگاه باشد. برای مثال، اگر یک قطعه بدون ضربه، آب‌خوردگی یا استفاده نادرست در مدت گارانتی دچار مشکل شود، امکان بررسی آن تحت شرایط گارانتی وجود دارد.

اما آب‌خوردگی معمولاً یک عامل خارجی محسوب می‌شود. به همین دلیل اگر کارشناسی دستگاه نشان دهد که خرابی ایجادشده نتیجه نفوذ مایع بوده است، ممکن است تعمیر دستگاه به‌صورت خارج از گارانتی انجام شود. البته شرایط همه شرکت‌های گارانتی یکسان نیست؛ بنابراین شرایط درج‌شده در کارت یا قرارداد گارانتی گوشی شما ملاک نهایی است.

چرا آب‌خوردگی گوشی معمولاً شامل گارانتی نمی‌شود؟

علت اصلی این است که گارانتی استاندارد بیشتر برای پوشش نقص ساخت و ایراد ذاتی محصول طراحی شده است، نه حوادثی که پس از تحویل دستگاه اتفاق می‌افتند. آب‌خوردگی می‌تواند در شرایط بسیار متفاوتی رخ دهد؛ برای مثال:

• افتادن گوشی داخل آب
• ریختن چای، قهوه یا نوشیدنی روی گوشی
• استفاده از گوشی در محیط بسیار مرطوب
• نفوذ آب استخر یا دریا
• قرار گرفتن دستگاه زیر باران شدید
• ورود رطوبت از قسمت پورت شارژ، اسپیکر یا سایر منافذ

میزان خسارت نیز به عواملی مانند نوع مایع، مدت تماس، عمق نفوذ و وضعیت فیزیکی گوشی بستگی دارد. به همین دلیل آسیب ناشی از مایعات معمولاً از نقص کارخانه‌ای تفکیک می‌شود.

اگر گوشی ضد آب باشد، آب‌خوردگی شامل گارانتی می‌شود؟

یکی از مهم‌ترین ابهام‌ها دقیقاً در همین قسمت ایجاد می‌شود. مقاوم بودن گوشی در برابر آب به معنی تحت گارانتی بودن تمام خسارت‌های ناشی از آب نیست. بعضی گوشی‌های جدید دارای استانداردهایی مانند IP67 یا IP68 هستند. این استانداردها نشان می‌دهند دستگاه تحت شرایط مشخص آزمایشگاهی در برابر نفوذ آب و گردوغبار مقاومت مشخصی دارد. اما این ویژگی نباید با «ضد آب بودن مطلق» اشتباه گرفته شود.

مقاومت دستگاه در برابر آب ممکن است به مرور زمان و بر اثر عواملی مانند ضربه، فرسودگی، باز شدن دستگاه یا آسیب دیدن آب‌بندی بدنه کاهش پیدا کند. بنابراین حتی در گوشی‌های دارای استاندارد IP نیز بهتر است از تماس غیرضروری دستگاه با آب جلوگیری شود. برای نمونه، Apple اعلام می‌کند مقاومت آیفون در برابر آب یک ویژگی دائمی نیست و ممکن است در اثر استفاده و فرسودگی کاهش پیدا کند. آسیب ناشی از مایعات نیز تحت گارانتی محدود استاندارد این شرکت قرار نمی‌گیرد.

بیشتر بخوانید: چه مواردی گارانتی موبایل را باطل می‌کند؟

تفاوت گوشی ضد آب و مقاوم در برابر آب چیست؟

اصطلاح «گوشی ضد آب» در مکالمات روزمره زیاد استفاده می‌شود، اما تعبیر دقیق‌تر برای اکثر گوشی‌های هوشمند مقاوم در برابر آب (Water Resistant) است. استاندارد IP مشخص می‌کند دستگاه تحت شرایط آزمایش‌شده تا چه اندازه در برابر آب و گردوغبار مقاومت دارد.

برای مثال، داشتن استاندارد IP68 به این معنا نیست که می‌توانید بدون محدودیت گوشی را در استخر، دریا یا حمام استفاده کنید. شرایط دقیق مقاومت هر دستگاه را باید در مشخصات اعلام‌شده توسط سازنده همان مدل بررسی کرد. همچنین مقاومت در برابر آب شیرین الزاماً به معنی مقاومت یکسان در برابر آب شور، آب استخر، نوشیدنی‌ها یا سایر مایعات نیست.

شرکت گارانتی چگونه متوجه آب‌خوردگی گوشی می‌شود؟

در بسیاری از گوشی‌های هوشمند از نشانگرهایی برای تشخیص تماس دستگاه با مایعات استفاده می‌شود. این نشانگرها با نام‌هایی مانند Liquid Contact Indicator (LCI) یا Liquid Damage Indicator (LDI) شناخته می‌شوند. در صورت تماس نشانگر با رطوبت یا مایع، رنگ آن می‌تواند تغییر کند و هنگام بررسی فنی، سابقه تماس دستگاه با مایع مشخص شود.

برای مثال، Apple در بسیاری از مدل‌های آیفون از LCI استفاده می‌کند. Samsung نیز در برخی دستگاه‌ها نشانگر تشخیص تماس با مایع دارد. علاوه بر این، تعمیرکار هنگام باز کردن دستگاه ممکن است نشانه‌هایی مانند موارد زیر را مشاهده کند:

• خوردگی قطعات و کانکتورها
• رسوب روی برد
• آثار رطوبت
• تغییر رنگ نشانگر مایع
• اکسیدشدگی قطعات داخلی

بنابراین حتی اگر گوشی بعد از خیس شدن همچنان روشن باشد، این موضوع الزاماً به معنی عدم نفوذ رطوبت به داخل دستگاه نیست.

بعد از آب‌خوردگی گوشی چه کار کنیم؟

اگر گوشی داخل آب افتاده یا مقدار قابل توجهی مایع روی آن ریخته است، اقدامات اولیه می‌توانند در کاهش احتمال آسیب بیشتر مؤثر باشند.

۱. گوشی را خاموش کنید

اگر دستگاه روشن است، در صورت امکان آن را خاموش کنید. روشن ماندن مدارهای الکترونیکی در حضور رطوبت می‌تواند احتمال بروز اتصال کوتاه و آسیب بیشتر را افزایش دهد.

۲. گوشی را به شارژر متصل نکنید

یکی از اشتباهات مهم بعد از آب‌خوردگی، اتصال گوشی به شارژر برای بررسی سالم بودن آن است. اگر داخل پورت شارژ یا بخش‌های داخلی دستگاه هنوز رطوبت وجود داشته باشد، اتصال جریان برق می‌تواند وضعیت را بدتر کند.

۳. قاب و لوازم جانبی را جدا کنید

قاب محافظ، کابل، هندزفری و سایر لوازم متصل به گوشی را جدا کنید. در مدل‌هایی که امکان خارج کردن سیم‌کارت وجود دارد، می‌توان سیم‌کارت را نیز خارج کرد.

۴. سطح خارجی گوشی را خشک کنید

با یک پارچه نرم و بدون پرز، رطوبت روی سطح گوشی را به‌آرامی خشک کنید. از وارد کردن اجسام خارجی به داخل پورت شارژ یا سایر منافذ گوشی خودداری کنید.

۵. از سشوار و حرارت مستقیم استفاده نکنید

استفاده از سشوار، بخاری یا سایر منابع حرارتی روش مناسبی برای خشک کردن گوشی نیست. حرارت می‌تواند به قطعات داخلی، باتری یا چسب‌ها و آب‌بندی دستگاه آسیب وارد کند. گوشی را در محیطی خشک و دارای جریان هوای مناسب قرار دهید.

۶. گوشی را برای بررسی تخصصی تحویل دهید

ممکن است گوشی بعد از آب‌خوردگی کاملاً عادی کار کند، اما مقداری رطوبت داخل دستگاه باقی مانده باشد. این رطوبت می‌تواند به مرور باعث خوردگی و اکسیدشدگی قطعات شود و مشکل چند ساعت یا حتی مدتی بعد ظاهر شود. بنابراین در آب‌خوردگی جدی، بررسی تخصصی دستگاه اهمیت دارد.

از کجا بفهمیم گوشی آب خورده است؟

گاهی تماس گوشی با مایع واضح است، اما در بعضی موارد رطوبت به‌تدریج وارد دستگاه شده و کاربر متوجه آن نمی‌شود. برخی نشانه‌های احتمالی آب‌خوردگی گوشی عبارت‌اند از:

• روشن نشدن گوشی
• خاموش و روشن شدن ناگهانی
• اختلال در شارژ شدن
• نمایش هشدار وجود رطوبت در پورت شارژ
• کار نکردن تاچ
• ایجاد لکه یا تغییر تصویر نمایشگر
• کاهش یا قطع صدای اسپیکر
• اختلال در میکروفون
• داغ شدن غیرعادی
• اختلال در دوربین
• کار نکردن برخی دکمه‌ها یا سنسورها

البته وجود هرکدام از این علائم الزاماً به معنی آب‌خوردگی نیست و برای تشخیص دقیق باید دستگاه بررسی شود.

آیا گوشی آب‌خورده قابل تعمیر است؟

در بسیاری از موارد بله؛ اما امکان تعمیر و هزینه آن به میزان خسارت بستگی دارد. اگر مایع فقط وارد بخش محدودی از گوشی شده باشد، ممکن است با سرویس و تعمیر قطعات آسیب‌دیده مشکل برطرف شود. اما اگر آب‌خوردگی باعث خوردگی شدید برد یا آسیب چند قطعه اصلی شده باشد، تعمیر پیچیده‌تر خواهد بود.

نوع مایع نیز اهمیت دارد. تماس با آب شور، نوشیدنی‌های شیرین و برخی مایعات می‌تواند نسبت به آب معمولی آسیب بیشتری ایجاد کند. به همین دلیل نمی‌توان بدون بررسی دستگاه هزینه یا امکان تعمیر گوشی آب‌خورده را دقیق مشخص کرد.

هزینه تعمیر گوشی آب‌خورده چقدر است؟

برای تعمیر گوشی آب‌خورده نمی‌توان یک قیمت ثابت تعیین کرد؛ زیرا قبل از باز شدن و عیب‌یابی دستگاه مشخص نیست کدام قطعات آسیب دیده‌اند. ممکن است مشکل تنها به سرویس و رفع آثار رطوبت محدود شود یا قطعاتی مانند موارد زیر نیاز به تعمیر یا تعویض داشته باشند:

• برد اصلی
• نمایشگر
• باتری
• سوکت شارژ
• اسپیکر
• میکروفون
• دوربین
• کانکتورها و مدارهای داخلی

به همین دلیل عیب‌یابی تخصصی اولین مرحله برای مشخص شدن هزینه واقعی تعمیر است.

بیشتر بخوانید: هزینه تعمیر موبایل چگونه محاسبه می‌شود؟

آیا گوشی که بعد از آب‌خوردگی روشن است نیاز به تعمیر دارد؟

روشن بودن گوشی نشانه خوبی است، اما سلامت کامل دستگاه را تضمین نمی‌کند. Samsung نیز هشدار می‌دهد که بعد از تماس دستگاه با آب، احتمال باقی ماندن رطوبت و ایجاد خوردگی داخلی وجود دارد؛ حتی اگر گوشی در ظاهر به کار خود ادامه دهد.

اگر گوشی فقط با چند قطره آب تماس داشته و دستگاه برای همان شرایط دارای استاندارد مقاومت مناسب باشد، ممکن است مشکلی ایجاد نشده باشد. اما در مواردی مانند افتادن داخل آب، نفوذ حجم زیاد مایع یا تماس با آب شور و نوشیدنی‌ها، بررسی تخصصی تصمیم مطمئن‌تری است.

آیا گذاشتن گوشی آب‌خورده در برنج مفید است؟

قرار دادن گوشی در برنج یکی از توصیه‌های قدیمی و بسیار رایج است، اما روش قابل اتکایی برای تعمیر گوشی آب‌خورده محسوب نمی‌شود. برنج نمی‌تواند وضعیت قطعات داخلی یا میزان نفوذ مایع را مشخص کند و ممکن است ذرات آن وارد پورت‌های دستگاه شوند. Apple نیز صراحتاً توصیه می‌کند آیفون خیس را داخل کیسه برنج قرار ندهید.

به جای این کار، دستگاه را خاموش کنید، آن را به شارژ متصل نکنید و اجازه دهید در محیط خشک با جریان هوای مناسب قرار بگیرد. در آب‌خوردگی جدی نیز بهتر است دستگاه توسط متخصص بررسی شود.

تعمیر گوشی آب‌خورده را به تعویق نیندازید

در آب‌خوردگی گوشی، فقط روشن شدن یا نشدن دستگاه مهم نیست. رطوبتی که داخل گوشی باقی می‌ماند می‌تواند باعث خوردگی قطعات و ایجاد مشکلات بعدی شود. اگر گوشی شما داخل آب افتاده، مایع روی آن ریخته یا پس از تماس با رطوبت با مشکلاتی مانند شارژ نشدن، اختلال نمایشگر، قطع صدا یا خاموش شدن مواجه شده است، بهتر است از روشن و خاموش کردن مکرر یا اتصال آن به شارژر خودداری کنید.

سوالات متداول